Μια λίστα με προγράμματα freeware και open source που μπορούν να υποκαταστήσουν το εμπορικό λογισμικό για εκπαιδευτική χρήση (και όχι μόνο):
Προγράμματα για επεξεργασία ή δημιουργία εικόνας:
Επεξεργασία βίντεο:
Ένα ζήτημα που προκύπτει κάποιες φορές είναι ότι ορισμένοι τύποι αρχείων, ειδικά βίντεο, δεν αναπαράγονται από όλους τους players (προγράμματα αναπαραγωγής). Ένα ιδιαίτερα δημοφιλές δωρεάν πρόγραμμα ανοικτού κώδικα που εγγυάται τη σωστή αναπαραγωγή σχεδόν όλων των τύπων βίντεο είναι το VLC (www.vlcmediaplayer.org).
Σημείωση: Είναι βέβαια προφανές ότι η λίστα αυτή είναι στην ουσία ένα μικρό μόνο μέρος των δωρεάν προγραμμάτων που διατίθενται στο διαδίκτυο και ότι μπορεί κανείς να αναζητήσει ανά πάσα στιγμή νεότερες εκδόσεις ή αναβαθμίσεις και περισσότερα προγράμματα και εργαλεία, ανάλογα με την εργασία που τον ενδιαφέρει. Ας σημειωθεί επίσης ότι πολλές φορές απαιτείται ο συνδυασμός χρήσης δύο ή περισσότερων εξειδικευμένων προγραμμάτων για την ολοκλήρωση μιας εργασίας (πχ. ένα εφέ βίντεο που χρειαζόμαστε μπορεί να υπάρχει σε ένα λογισμικό, αλλά μια άλλη λειτουργία που μας ενδιαφέρει, πχ. η μετατροπή ενός βίντεο σε DVD ή η επεξεργασία VOB, να απαιτεί τη χρήση ενός διαφορετικού προγράμματος).
Γενικά, τα δωρεάν προγράμματα διακρίνονται σε 2 κατηγορίες:
1. Λογισμικό που διατίθεται δωρεάν (freeware) από συγκεκριμένους παροχείς και εταιρείες με συγκεκριμένους όρους και περιορισμούς. Στην πλειοψηφία των περιπτώσεων δίνεται η δυνατότητα να εγκαταστήσεις και να τρέξεις το πρόγραμμα δωρεάν για οποιοδήποτε σκοπό (συχνά όμως με περιορισμένες λειτουργίες, ενώ μπορείς να αποκτήσεις ολοκληρωμένη –premium ή pro- έκδοση του προγράμματος αγοράζοντας το).
2. Ελεύθερο λογισμικό (free software) και λογισμικό ελεύθερου-ανοικτού κώδικα (open source software): οι όροι αυτοί χρησιμοποιούνται για να περιγράψουν μια ολόκληρη κατηγορία προγραμμάτων των οποίων ο πηγαίος κώδικας είναι προσβάσιμος σε άτομα εκτός της εταιρίας παραγωγής και των άμεσων συνεργατών της ώστε να μπορούν να τροποποιηθούν προγραμματιστικά και να βελτιωθούν από οποιονδήποτε χρήστη γνωρίζει προγραμματισμό και προτίθεται να προσφέρει εθελοντική εργασία μέσω μιας διαδικτυακής κοινότητας (στην ουσία τα προγράμματα αυτά εξελίσσονται συνεχώς με ένα είδος ανοικτής, συλλογικής διαδικασίας, ενώ αξίζει να σημειωθεί ότι ακόμα κι αν κάποιος δεν ξέρει προγραμματισμό μπορεί να συμβάλλει στη βελτίωσή τους με σχόλια, παρατηρήσεις, προτείνοντας διορθώσεις ή ακόμα και να βοηθήσει στη μετάφραση τους στη γλώσσα του, να γράψει οδηγίες κλπ). Με αντίστοιχο τρόπο δημιουργήθηκε και το ελεύθερο λειτουργικό σύστημα Linux, για το οποίο και έχουν φτιαχτεί πολλά προγράμματα ελεύθερου-ανοικτού κώδικα. Τα παραπάνω προγράμματα όμως διατίθενται και για Windows και Mac.
http://blogs.sch.gr/gioula/2011/10/18/%CE%B5%CE%BB%CE%B5%CF%8D%CE%B8%CE%B5%CF%81%CE%BF-%CE%BB%CE%BF%CE%B3%CE%B9%CF%83%CE%BC%CE%B9%CE%BA%CF%8C-%CE%BA%CE%B1%CE%B9-%CE%B4%CF%89%CF%81%CE%B5%CE%AC%CE%BD-%CF%80%CF%81%CE%BF%CE%B3%CF%81%CE%AC/
Προγράμματα για επεξεργασία ή δημιουργία εικόνας:
- GIMP (download από http://www.gimp.org/downloads/). Το GIMP είναι ένα πολύ χρήσιμο και εύχρηστο πρόγραμμα επεξεργασίας εικόνας αντίστοιχο του Photoshop. Επιπλέον, δίνει τη δυνατότητα δημιουργίας και επεξεργασίας animated gif. Διατίθεται μεταφρασμένο στα ελληνικά.
- Irfanview (www.irfanview.com), ένα πρόγραμμα με ποικίλα εργαλεία, ιδιαίτερα δημοφιλές για τη μαζική μετατροπή αρχείων εικόνας (αλλαγή μεγέθους, μετονομασία κλπ) με εύκολο και γρήγορο τρόπο.
- Ειδικά για τη μετατροπή μεγέθους εικόνων υπάρχει και το FastStone Photo Resizer. Από το FastStone μπορεί να κατεβάσει επίσης κανείς επιπλέον εργαλεία όπως image browsers αλλά και ένα πρόγραμμα καταγραφής δραστηριοτήτων στην οθόνη για τη δημιουργία video-tutorials (οδηγίες σε βίντεο με δυνατότητα προσθήκης ήχου), το FastStone Capture. (www.faststone.org)
- Ένα χρήσιμο πρόγραμμα για τη διαχείριση, οργάνωση, ανέβασμα στο διαδίκτυο (διαμοίραση) και βασική επεξεργασία φωτογραφιών είναι το Picasa, που διατίθεται δωρεάν από την Google (picasa.google.com).
- Τέλος, ένα ελεύθερο, βραβευμένο πρόγραμμα ζωγραφικής (αντίστοιχο του Paint των Windows) που προτείνεται κυρίως για παιδιά ηλικίας από 3 εως 12 (δηλαδή παιδιά προσχολικής ηλικίας και παιδιά δημοτικού) είναι το Tux Paint (http://tuxpaint.org/).
Επεξεργασία βίντεο:
- Εδώ να σημειωθεί καταρχήν ότι σε κάθε υπολογιστή με λειτουργικό σύστημα Windows υπάρχει το Windows Movie Maker, που παρέχει όλες τις βασικές δυνατότητες μοντάζ και δημιουργίας μιας ταινίας- βίντεο.
- Αντίστοιχο ελεύθερο πρόγραμμα επεξεργασίας βίντεο (για Linux, BSD, Mac OS X και Microsoft Windows) είναι το Avidemux (http://avidemux.sourceforge.net/). Θεωρείται το πιο ολοκληρωμένο ελεύθερο λογισμικό επεξεργασίας βίντεο.
- Για τις πολύ βασικές λειτουργίες capture και editing βίντεο υπάρχει επίσης το Virtualdub (http://www.virtualdub.org/) και πολλά ακόμη, που μπορεί να τα βρει κανείς με μια σχετική αναζήτηση στο διαδίκτυο, ανάλογα με τις απαιτήσεις του και το τι ακριβώς θέλει να κάνει.
- Για τη δημιουργία τελικού DVD (με υποστήριξη πολλών τύπων αρχείων βίντεο και λειτουργίες δημιουργίας μενού και γραφικών) υπάρχει το DVDStyler (www.dvdstyler.org)
- Το δημοφιλέστερο ίσως πρόγραμμα ανοιχτού κώδικα για γενική επεξεργασία και μετατροπές αρχείων ήχου είναι το Audacity (http://audacity.sourceforge.net/).
Ένα ζήτημα που προκύπτει κάποιες φορές είναι ότι ορισμένοι τύποι αρχείων, ειδικά βίντεο, δεν αναπαράγονται από όλους τους players (προγράμματα αναπαραγωγής). Ένα ιδιαίτερα δημοφιλές δωρεάν πρόγραμμα ανοικτού κώδικα που εγγυάται τη σωστή αναπαραγωγή σχεδόν όλων των τύπων βίντεο είναι το VLC (www.vlcmediaplayer.org).
Σημείωση: Είναι βέβαια προφανές ότι η λίστα αυτή είναι στην ουσία ένα μικρό μόνο μέρος των δωρεάν προγραμμάτων που διατίθενται στο διαδίκτυο και ότι μπορεί κανείς να αναζητήσει ανά πάσα στιγμή νεότερες εκδόσεις ή αναβαθμίσεις και περισσότερα προγράμματα και εργαλεία, ανάλογα με την εργασία που τον ενδιαφέρει. Ας σημειωθεί επίσης ότι πολλές φορές απαιτείται ο συνδυασμός χρήσης δύο ή περισσότερων εξειδικευμένων προγραμμάτων για την ολοκλήρωση μιας εργασίας (πχ. ένα εφέ βίντεο που χρειαζόμαστε μπορεί να υπάρχει σε ένα λογισμικό, αλλά μια άλλη λειτουργία που μας ενδιαφέρει, πχ. η μετατροπή ενός βίντεο σε DVD ή η επεξεργασία VOB, να απαιτεί τη χρήση ενός διαφορετικού προγράμματος).
Γενικά, τα δωρεάν προγράμματα διακρίνονται σε 2 κατηγορίες:
1. Λογισμικό που διατίθεται δωρεάν (freeware) από συγκεκριμένους παροχείς και εταιρείες με συγκεκριμένους όρους και περιορισμούς. Στην πλειοψηφία των περιπτώσεων δίνεται η δυνατότητα να εγκαταστήσεις και να τρέξεις το πρόγραμμα δωρεάν για οποιοδήποτε σκοπό (συχνά όμως με περιορισμένες λειτουργίες, ενώ μπορείς να αποκτήσεις ολοκληρωμένη –premium ή pro- έκδοση του προγράμματος αγοράζοντας το).
2. Ελεύθερο λογισμικό (free software) και λογισμικό ελεύθερου-ανοικτού κώδικα (open source software): οι όροι αυτοί χρησιμοποιούνται για να περιγράψουν μια ολόκληρη κατηγορία προγραμμάτων των οποίων ο πηγαίος κώδικας είναι προσβάσιμος σε άτομα εκτός της εταιρίας παραγωγής και των άμεσων συνεργατών της ώστε να μπορούν να τροποποιηθούν προγραμματιστικά και να βελτιωθούν από οποιονδήποτε χρήστη γνωρίζει προγραμματισμό και προτίθεται να προσφέρει εθελοντική εργασία μέσω μιας διαδικτυακής κοινότητας (στην ουσία τα προγράμματα αυτά εξελίσσονται συνεχώς με ένα είδος ανοικτής, συλλογικής διαδικασίας, ενώ αξίζει να σημειωθεί ότι ακόμα κι αν κάποιος δεν ξέρει προγραμματισμό μπορεί να συμβάλλει στη βελτίωσή τους με σχόλια, παρατηρήσεις, προτείνοντας διορθώσεις ή ακόμα και να βοηθήσει στη μετάφραση τους στη γλώσσα του, να γράψει οδηγίες κλπ). Με αντίστοιχο τρόπο δημιουργήθηκε και το ελεύθερο λειτουργικό σύστημα Linux, για το οποίο και έχουν φτιαχτεί πολλά προγράμματα ελεύθερου-ανοικτού κώδικα. Τα παραπάνω προγράμματα όμως διατίθενται και για Windows και Mac.
http://blogs.sch.gr/gioula/2011/10/18/%CE%B5%CE%BB%CE%B5%CF%8D%CE%B8%CE%B5%CF%81%CE%BF-%CE%BB%CE%BF%CE%B3%CE%B9%CF%83%CE%BC%CE%B9%CE%BA%CF%8C-%CE%BA%CE%B1%CE%B9-%CE%B4%CF%89%CF%81%CE%B5%CE%AC%CE%BD-%CF%80%CF%81%CE%BF%CE%B3%CF%81%CE%AC/
